Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı'nın (TEPAV) verilerine dayanan analiz, son 45 yılda kentlerin gelişim yönünde yaşanan değişimi ortaya koydu. Prof. Dr. Güven Sak'ın paylaştığı çalışmaya göre göç hareketleri, sanayileşme, ulaşım yatırımları ve kentleşme süreçleri, şehirlerin kentsel ağırlık merkezlerini önemli ölçüde değiştirdi.

Kentlerin çoğu batıya yöneldi

Araştırmaya göre 1975-2020 döneminde Türkiye'deki 44 ilin kentsel ağırlık merkezi batıya kaydı. Bu durum, şehirlerin büyüme eğiliminde batı yönünün baskın olduğunu gösterdi.

Muğla, Balıkesir ve Konya öne çıktı

Çalışmada en dikkat çekici değişim Muğla'da yaşandı. Kentin kentsel ağırlık merkezi yaklaşık 7,3 kilometre batıya kayarak bu alanda ilk sırada yer aldı. Balıkesir ise yaklaşık 7,5 kilometrelik hareketle kuzey yönünde en fazla büyüyen il oldu. Konya'nın ağırlık merkezi ise yaklaşık 4 kilometre güneye kayarak güney yönlü büyümenin en belirgin görüldüğü şehir olarak öne çıktı.

Antalya ve Isparta doğuya büyüdü

Genel eğilimin aksine Antalya ve Isparta'da kentsel gelişim doğu yönünde gerçekleşti. Her iki ilin ağırlık merkezi yaklaşık 5,5 kilometre doğuya kayarak bu alanda Türkiye'nin başını çekti.

İstanbul ve Ankara'da kuzeybatı eğilimi

Araştırmaya göre Türkiye'nin iki büyük metropolünde de benzer bir büyüme modeli görüldü. İstanbul'un kentsel ağırlık merkezi yaklaşık 5,4 kilometre batıya ve 3,3 kilometre kuzeye kayarken, Ankara'da ise 2,9 kilometre batı ve 5,3 kilometre kuzey yönünde genişleme yaşandı. Veriler, her iki kentte de büyümenin ağırlıklı olarak kuzeybatı ekseninde gerçekleştiğini ortaya koydu.