Kira, borç, alışveriş ve hizmet ödemeleri gibi birçok işlem IBAN üzerinden gerçekleştiriliyor. Ancak banka transferlerinde yalnızca gönderilen tutar değil, dekontun açıklama bölümünde yer alan bilgiler de önem taşıyor.

Hazine ve Maliye Bakanlığı ile Mali Suçları Araştırma Kurulu (MASAK) tarafından yapılan incelemelerde, hesap hareketlerinin yanı sıra işlemlerin gerçek niteliğini gösteren bilgiler de değerlendirilebiliyor.

Düzenli kira ödemelerine dikkat

Transfer açıklamasına “kira”, “kira ödemesi” veya “kira bedeli” yazılarak düzenli şekilde para gönderilmesi, söz konusu ödemelerin kira geliri olup olmadığının incelenmesine neden olabilir.

Bu nedenle açıklama bölümünün yapılan işlemin gerçek amacını doğru şekilde yansıtması önem taşıyor.

“Borç” açıklaması da tek başına yeterli olmayabilir

Bir yakına borç para gönderiliyorsa, açıklama bölümüne işlemin niteliğinin açıkça yazılması öneriliyor. Örneğin “borç verme” gibi ifadeler kullanılabilir.

Buna karşılık ticari satışlardan elde edilen paraların “borç”, “emanet para” veya “borç iadesi” şeklinde gösterilmesi durumunda işlemin gerçek niteliği incelenebilir. Özellikle aynı hesaba farklı kişilerden sürekli olarak bu tür açıklamalarla para gelmesi dikkat çekebilir.

Taraflar arasında borç sözleşmesi veya senet bulunmaması da işlemin değerlendirilmesinde önem taşıyabilir.

İnternetten alışveriş yapanlar da dikkat etmeli

İnternet veya sosyal medya üzerinden yapılan alışverişlerde açıklama bölümüne ürün ya da hizmetin ne olduğunun yazılması mümkün. Ancak satıcının fatura veya fiş düzenleyip düzenlemediği de önem taşıyor.

İşletmelerin müşterilerini kredi kartı veya nakit yerine zorunlu olarak şahsi IBAN hesaplarına yönlendirmesi de mevzuat açısından sorun oluşturabilir.

20 karakter zorunluluğu iddiasına dikkat

Para transferlerinde “20 karakter zorunluluğu” konusunda farklı düzenlemeler ve haberler bulunuyor. Ancak tüm yüksek tutarlı EFT ve havaleler için herkes açısından geçerli genel bir 20 karakter zorunluluğunun bulunduğuna dair doğrulanmış bir düzenleme bulunmuyor.

Bu nedenle transfer açıklamasında belirli bir karakter sayısını doldurmaktan ziyade, paranın gerçek gönderim amacının açık ve doğru şekilde belirtilmesi önem taşıyor.

Araç alımında “araç satış peşinatı”, eğitim ödemesinde “çocuğun eğitim gideri”, borç gönderiminde ise “borç verme” gibi işlemin gerçek amacını açıklayan ifadeler kullanılabilir.

Ticari ve resmi işlemlerde fatura numarası, sözleşme tarihi, tapu veya ruhsat bilgileri gibi detayların eklenmesi ve dekontların ilgili belgelerle birlikte saklanması, işlemin niteliğinin sonradan açıklanmasına yardımcı olabilir.