Asgari ücret ve emekli maaşlarına yapılacak ocak ayı zamları öncesinde bazı ev ve araç sahipleri satışlarını beklemeye aldı. İlanlarını yayından kaldıran satıcıların, yeni ücretler belli olduktan sonra daha yüksek fiyatlarla yeniden piyasaya çıkmayı planladığı belirtiliyor. Benzer bir fiyat hareketliliğinin gıda sektöründe de yaşanması bekleniyor.

Yıl sonuna yaklaşılırken maaş artışı beklentisi, konut ve ikinci el otomobil piyasasında satış kararlarını etkiliyor. Mevcut fiyatlarla satış yapmak istemeyen bazı mülk ve araç sahipleri, ilanlarını şimdilik geri çekerek ocak-şubat dönemini bekliyor. Zamlı maaşların hesaplara yatırılmasıyla birlikte alıcıların bütçelerinin değişeceği, satıcıların da bu dönemde fiyatlarını yeniden belirleyebileceği değerlendiriliyor.

Gıda fiyatlarında da yeni yıl hazırlığı

Maaş artışı beklentisi yalnızca gayrimenkul ve otomobil piyasasıyla sınırlı değil. Gıda sektöründe de ocak ayıyla birlikte yeni fiyat listelerinin devreye girmesi bekleniyor.

Üretici ve tedarikçilerin enerji, lojistik, ambalaj ve diğer girdi maliyetlerindeki artışları; perakendecilerin ise kira, işletme giderleri ve personel ücretlerini gerekçe göstererek fiyat güncellemesine gitmesi öngörülüyor. Özellikle asgari ücret artışının işletmelerin çalışan maliyetlerine yansıması, yeni fiyatların belirlenmesinde etkili olabilecek.

Fahiş fiyat artışına 1,8 milyon TL'yi aşan ceza

Maaş zamlarını gerekçe göstererek henüz gerçekleşmemiş artışları fiyatlara yansıtan işletmeler için yasal yaptırımlar bulunuyor. 6585 sayılı Perakende Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun kapsamında, 2026 yılında fahiş fiyat uygulamalarına ilişkin idari para cezaları aykırılık başına 180 bin 617 TL ile 1 milyon 806 bin 177 TL arasında değişiyor.

Her fiyat artışı fahiş fiyat kapsamında değerlendirilmiyor. Ancak maliyetlerle açıklanamayan ve haksız bulunan artışlar idari yaptırıma neden olabiliyor.

İlanı silip yeniden yayımlamak ev sahibini kurtarmıyor

Gayrimenkul ilanlarında gerekçesiz fiyat artışlarını önlemek amacıyla 30 Mayıs 2025'te Taşınmaz Ticareti Hakkında Yönetmelik'te değişiklik yapıldı. Düzenlemeyle internet üzerinden yayımlanan taşınmaz ilanlarında, genel ekonomik verilerle uyumlu olmayan ve haklı bir nedene dayanmayan fiyat artışları yasaklandı.

Kural yalnızca emlak işletmelerini değil, doğrudan mülk sahiplerini de kapsıyor. Buna göre bir ev sahibinin ilanını kaldırıp geçerli bir gerekçe olmadan daha yüksek bedelle yeniden yayımlaması da inceleme ve yaptırım konusu olabiliyor. Dolayısıyla ilanı yayından kaldırmak, fiyat artışına ilişkin denetimlerin dışında kalmayı sağlamıyor.

Kaynak: Türkiye Gazetesi – Kaan Zenginli