Sermaye piyasalarındaki fon krizinin gayrimenkul sektörüne olası yansımaları gündemde. İstanbul Değerleme Kurucu Ortağı Dr. Ahmet Büyükduman, yatırımcıların doğrudan kayıplarının konut talebini sınırlı ölçüde etkileyebileceğini, ancak finansal piyasalardaki değer kayıplarının hane halkı servetini azaltarak daha geniş bir baskı yaratabileceğini değerlendirdi.

Konut alımını erteleyebilecek yatırımcı sayısı 30 bini bulabilir

Fon skandalından yaklaşık 450 bin kişinin etkilendiğini belirten Büyükduman, bunların yaklaşık 350 bininin 1 milyon TL’nin altında birikime sahip olduğunu söyledi. Bu grubun konut talebine önemli katkı sağlamasının zor olduğunu ifade eden Büyükduman, krediye erişim imkânlarının da sınırlı olduğuna dikkat çekti.

1 milyon TL’nin üzerinde fon birikimi bulunan yaklaşık 100 bin yatırımcı olduğunu kaydeden Büyükduman, bu grubun en fazla beşte birinin konut alımına yönelebileceği varsayımını paylaştı. Bu hesaplamaya göre konut alımından vazgeçebilecek veya kararını erteleyebilecek kişi sayısının 15-20 bin ile 30 bin arasında kalabileceğini belirtti. Büyükduman, doğrudan etkinin toplam konut piyasasında yaklaşık yüzde 2 düzeyinde olabileceğini öngördü.

Asıl risk borsadaki kayıpların servet etkisi

Büyükduman’a göre konut piyasası açısından daha önemli risk, finansal varlıklardaki değer kayıplarının hane halkının toplam servetini azaltması. Negatif servet etkisi olarak tanımlanan bu süreç, tüketim ve yatırım kararlarını da değiştirebiliyor.

Finansal varlıkların değer kazanmasının kişileri daha büyük bir eve geçmeye veya kiracılıktan ev sahipliğine yöneltebildiğini belirten Büyükduman, kayıpların ise bu eğilimi tersine çevirebileceğini söyledi.

Yatırımcı yeniden gayrimenkule yönelebilir

Fon krizinin gayrimenkul sektörü için yalnızca olumsuz sonuçlar doğurmayabileceğini de ifade eden Büyükduman, bazı yatırımcıların mevduat, altın ve gayrimenkul gibi geleneksel araçlara yönelebileceğini belirtti. Böylece finansal kayıpların konut talebi üzerindeki baskısı, gayrimenkule yönelen yeni yatırımlarla kısmen dengelenebilir.

Gayrimenkul yatırım fonlarının büyümesi zorlaşabilir

Büyükduman, Türkiye’de 230’un üzerinde gayrimenkul yatırım fonu bulunduğunu, yatırımcı sayısının yaklaşık 6 bin 500, fonların toplam büyüklüğünün ise 250 milyar TL civarında olduğunu aktardı. Fonların önemli bölümünün kapalı yapıda faaliyet gösterdiğini ve ağırlıklı olarak vergi avantajlarından yararlanmak amacıyla kurulduğunu söyledi.

Nitelikli yatırımcı kriterinde gündeme gelen 50 milyon TL’lik sınırın da sektörün gelişimini zorlaştırabileceğini belirten Büyükduman, bu koşulun küçük yatırımcıların fonlara erişimini kısıtlayabileceği uyarısında bulundu.

Büyükduman’ın değerlendirmesine göre fon krizinin konut piyasasına etkisi iki yönlü olacak: Finansal varlıklardaki kayıplar talebi baskılayabilirken, yatırımcıların gayrimenkule yönelmesi bu etkiyi kısmen dengeleyebilir.